Eise Eisenga Planetarium

Ik had het al vaak horen noemen. Het koninklijk Eise Eisenga Planetarium in Franeker.  Vandaag kwam het ervan en hebben mijn vrouw en ik het bezocht.

Eise Eisenga was een hoogbegaafde man die  bijzonder geïnteresseerd was in sterrenkunde. Dat ging zover dat hij tussen 1771 en 1781 in zijn woningen een planetarium bouwde. Tegenwoordig het oudst werkende ter wereld. Mercurius, Venus, de aarde, Mars, Jupiter en Saturnus draaien er nauwkeurig hun rondjes.

Het is indrukwekkend om het plafond vol sterrenkundige bewegingen te zien. Maar minstens zo indrukwekkend is het om boven dat plafond te kijken. Daar is een heel bouwwerk van raderen, tandwielen en gewichten waardoor alles werkt.

Het is maar goed dat Eise toen hij stierf in 1828, de werking in zijn testament bleek te hebben beschreven.

Planetarium Eise Eisenga
Planetarium Eise Eisenga te Franeker
raderwerk planetarium Eise Eisenga
raderwerk planetarium Eise Eisenga